Trong chiến lược phát triển kinh tế biển bền vững, tỉnh Quảng Ninh đang từng bước khẳng định hướng đi đúng đắn khi chú trọng phát triển nuôi biển theo hướng hiện đại, quy mô tập trung và thân thiện với môi trường. Các HTX nuôi biển không chỉ góp phần tổ chức lại sản xuất, mà còn liên kết người dân, doanh nghiệp và thị trường, tạo động lực thúc đẩy kinh tế biển phát triển bền vững.
Được thành lập năm 2024, HTX Nuôi trồng thủy sản Phúc Nam (phường Cửa Ông) hiện có 12 thành viên chuyên nuôi trồng thủy sản, trong đó 6 thành viên tập trung nuôi tại khu vực đảo Ông Cụ. HTX có hệ thống lồng nuôi các loại cá có giá trị kinh tế cao như cá rìa công, cá chim, cá song..., quy mô khoảng 20.000m².
Giám đốc HTX Nuôi trồng thủy sản Phúc Nam Nguyễn Văn Tuấn cho biết: Với lợi thế diện tích mặt nước rộng, môi trường nuôi phù hợp nên việc nuôi cá rìa công, cá chim và cá song mang lại hiệu quả cao, sản lượng ổn định. Năm 2025, HTX đạt sản lượng khoảng 150 tấn cá chim và cá rìa công; 300 tấn cá song, doanh thu đạt hàng chục tỷ đồng. Hiện HTX tiếp tục duy trì sản lượng ổn định, đảm bảo đầu ra sản phẩm và tạo việc làm, thu nhập cho các thành viên.
Hiện toàn tỉnh có 368 HTX nuôi trồng thủy sản (nuôi biển) với tổng vốn đăng ký trên 4.000 tỷ đồng. Những năm gần đây, Quảng Ninh đẩy mạnh chuyển đổi phương thức nuôi trồng thủy sản từ nhỏ lẻ, manh mún sang nuôi biển công nghiệp, ứng dụng công nghệ cao. Nhiều địa phương ven biển đã hình thành các vùng nuôi tập trung với sự tham gia tích cực của các HTX thủy sản. Đây được xem là mô hình phù hợp nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất, tăng sức cạnh tranh của sản phẩm và bảo vệ nguồn lợi thủy sản lâu dài.
Việc thành lập các HTX đã tạo bước chuyển quan trọng trong tư duy sản xuất của ngư dân. Thông qua HTX, các hộ nuôi được liên kết về vốn, kỹ thuật, con giống, thức ăn và đầu ra sản phẩm; đồng thời có điều kiện tiếp cận các chính sách hỗ trợ của nhà nước về tín dụng, khoa học công nghệ và đào tạo nghề. Nhiều HTX đã từng bước ứng dụng công nghệ số trong giám sát vùng nuôi, quản lý sản lượng và truy xuất nguồn gốc sản phẩm. Một số mô hình nuôi cá biển, hàu, tu hài theo tiêu chuẩn an toàn sinh học của tỉnh bước đầu mang lại hiệu quả kinh tế cao, góp phần nâng cao thu nhập cho người dân vùng biển, đảo.
Không chỉ đóng vai trò liên kết sản xuất, các HTX nuôi biển còn góp phần thay đổi diện mạo kinh tế nông thôn ven biển. Nhiều lao động địa phương có việc làm ổn định với thu nhập khá; đời sống ngư dân từng bước được cải thiện. Việc hình thành các vùng nuôi tập trung cũng tạo điều kiện để địa phương quy hoạch không gian biển hợp lý, giảm tình trạng nuôi trồng tự phát, chồng lấn luồng tuyến giao thông và hạn chế tác động tiêu cực đến môi trường sinh thái.
Hiện nay, tỉnh đang quyết tâm xây dựng ngành thủy sản theo hướng xanh, sạch và bền vững, các HTX đang trở thành lực lượng quan trọng trong thực hiện mục tiêu giảm thiểu rác thải nhựa trên biển. Các mô hình nuôi biển từng bước thay thế vật liệu nổi truyền thống bằng vật liệu thân thiện với môi trường, góp phần bảo vệ hệ sinh thái biển và nâng cao giá trị sản xuất lâu dài.
Bên cạnh những kết quả đạt được, hoạt động của các HTX nuôi biển vẫn còn không ít khó khăn. Quy mô sản xuất ở nhiều nơi còn nhỏ; năng lực quản trị HTX chưa đồng đều; việc ứng dụng khoa học công nghệ còn hạn chế. Không ít HTX gặp khó trong tiếp cận nguồn vốn đầu tư lớn cho hệ thống nuôi công nghiệp ngoài khơi. Bên cạnh đó, biến đổi khí hậu, thiên tai, dịch bệnh và biến động thị trường tiêu thụ cũng ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả sản xuất.
Để phát huy hiệu quả vai trò của HTX nuôi biển, tỉnh cần tiếp tục hoàn thiện quy hoạch không gian biển, tạo quỹ mặt nước ổn định để người dân và HTX yên tâm đầu tư lâu dài. Đồng thời tăng cường hỗ trợ tín dụng ưu đãi, chuyển giao khoa học kỹ thuật, đào tạo nguồn nhân lực và xây dựng chuỗi liên kết tiêu thụ sản phẩm. Việc đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ cao trong nuôi biển cũng là yêu cầu tất yếu nhằm nâng cao năng suất, chất lượng và khả năng cạnh tranh của sản phẩm thủy sản địa phương.
Các HTX nuôi biển cần phát huy vai trò tuyên truyền, vận động thành viên chấp hành nghiêm các quy định về bảo vệ môi trường biển, tích cực tham gia gìn giữ hệ sinh thái và bảo vệ nguồn lợi thủy sản, tạo nền tảng cho ngành nuôi biển phát triển lâu dài, hiệu quả.
baoquangninh.vn
